Diz boyu siyasetsizlik

STV’de İlber Ortaylı Hoca, İtalya’nın hiçbir makul gerekçesi mevcut deÄŸilken çıkardığı siyasi kriz üzerine çok olgun bir deÄŸerlendirme yaptı. Büyük devletlerin siyasi davranışlarını dengeleyici bir rol oynayan bürokrasinin bugünlerde İtalya’da devre dışı kalmış gibi göründüğüne iÅŸaret ettikten sonra Türk kamuoyundaki gösterileri “estetik ve temkin yoksulluÄŸu” bakımından yadırgadığını söyledi.

Yunanistan’ın bile kabulden sarf-ı nazar ettiÄŸi bir tescilli teröristi İtalya’nın neredeyse baÄŸrına basması, kolay anlaşılır bir siyaset gibi görünmüyor; “bürokratik temkin ve dengeleme cihazı”nın İtalya’da dumura uÄŸraması ÅŸaşırtıcı; bizde ise alışıldık bir görüntü. İtalya’nın tez zamanda başına bela kesilecek bu terörist makulesine, “nerelerde kaldınız; gözümüz de yollarda idi” muamelesine tabi tutması ile bizimkilerin alamayacaklarını bile bile iade talebinde ısrar ederek Türk kamuoyunu galeyana getirmesi bir fotoÄŸrafın aslı ile arabı arasındaki benzerliÄŸi andırıyor. Akdeniz milletlerine has sıcakkanlılık veya temkin hissinden uzaklık böyle tecelli ediyor olsa gerek.

Ne var ki ben İlber Hoca’nın ‘estetik yoksulluÄŸu’ tabirine takıldım kaldım. Hiddet ve infial halinde bile estetik kaidelerin çerçevesi içinde kalabilmek doÄŸrusu büyük meziyet. Bu tenkid, öfkenin bile üslube çekilmesi gereÄŸini hatırlatıyor. Kitle davranışlarından estetik olgunluk ve seviye bekleyecek içtimai görgüden henüz hayli uzağız; ama en azından öfkemizi akılla dengeleyebilirdik. İlkokul yıllarındayken hükümet meydanında Makarios’un kuklasının yakıldığını seyretmiÅŸtim; aynı kaba saba kukla birkaç gün evvel “Apo” suretinde yeniden tutuÅŸturuldu; İtalyan bayrağı da cabası. Bayrak yakmak bize yakışmıyor. Kendi bayraklarına hürmet gösterilmesini bekleyenler, baÅŸka ülkelerin bayraklarını aÅŸağılamamalı. Estetik seviyeyi tutturamayabiliriz; ama vakarımıza ne oluyor? Galeyan tehlikedir; vakarı düşürür ve aklı etkisiz kılar.

İşin aslına bakılırsa sokakta gösteri yapan kalabalıklardan estetik seviye beklemeden önce “hepsi de okumuÅŸ-yazmış çocuklar”dan mürekkep medya dünyamıza bakmalı; seviyesizlik o raddeye gelmiÅŸ ki, “araÅŸtırmacı gazeteci” veya “redaktör spiker” sıfatıyla program yapanların en azından bir kısmı, sair zamanlarda arkadaÅŸlık ve komÅŸuluk hukuku kurulamayacak derecede insana itimatsızlık telkin ettiklerinin farkında deÄŸiller; birilerinden estetik endiÅŸe beklenecekse evvela onlar örnek olmalı. Siyaset alemimiz epeydir ÅŸaÅŸkın, sanat dünyamız birbirinden “hanımefendi” ve “beyefendi” görüntü veren garip bir makulenin egemenliÄŸi altında. Bu millet estetik terbiyeyi nerede gördü de hazmedemedi? Gençlikten vazgeçtik; orta yaÅŸ kuÅŸağı bile anadilini bilmiyor; eÄŸitim müesseselerimiz dökülüyor. Vaktiyle ayakta durabilen ne varsa merhametsizce hak ile yeksan ettik, yerine ikame ettiklerimizin kıymet-i harbiyesi meydanda.

İtalyan hükümetine “aziz müsafür”leri ile hürmetli-muhabbetli münasebetler temenni etmeliyiz; bu kriz sona erip iliÅŸkilerimiz normal ahengine kavuÅŸtuÄŸunda iadesini istediÄŸimiz mücrimin bize verilmeyeceÄŸinden emin olabiliriz; aslında bu hususta ne kadar samimi olduÄŸumuz da ayrı meseledir; fakat en azından bu badire esnasında aynaya bakıp hiç de hoÅŸ görünmeyen taraflarımızın farkına varabilmeliyiz. İlber Ortaylı “estetik ve temkin” diyor, aynada gördüğümüz ise “kabadayılık ve aculluk.” Kitleleri sokaÄŸa sürerek yürütülen siyasetten baÅŸka ne bekleyebiliriz ki? Son derece nazik ve hassas bir diplomatik problemde ÅŸehid analarını “koçbaşı” yerine koyup kitleleri sokaÄŸa dökerek netice alabileceÄŸimizi umuyorsak koca hariciye bürokrasisine ne ihtiyacımız var? Üstelik daha dün aynı kitle, kelime seçmekte hiç itina gösterilmeksizin rejim aleyhtarı ilan edilmemiÅŸ miydi?

Estetikten, temkinden, itidalden, akıldan geçtik; hiç deÄŸilse “kurnazlık” ibraz edin yahu! “Raison d’Etad”nız yoksa sadece iç kamuoyunu manipüle etmeye mi yarıyor?

Yazıyı Paylaş

İlgili olabilecek yazılar:

  1. Memleketimden siyasetsizlik manzaraları Bu kabilden bir unutkanlık sadece bana mahsus olmasa gerek: Aradan...
  2. Kendi cahiliyemizin izlerinde bir arpa boyu yol Türk Tarih Kurumu Başkanı Prof. Dr. Yusuf Halaçoğlu’nun Anadolu’nun soy...

- 23 Kasım 1998

Kaynak: http://www.zaman.com.tr/1998/11/23/yazarlar/3.html

Bu yazıyı yazdır Bu yazıyı yazdır

Anahtar Kelimeler:

Anahtar Kelime Ekle: Bu da nedir?

Eğer yazıyı beğendiyseniz ya da ekleyecekleriniz varsa, lütfen yorumunuzu yazın veya RSS aboneliği ile yeni yazılardan anında haberdar olun.