“Abiyane” bir habere dair
ManÅŸette gerdan titretip göbek atmanın, kalça kıvırıp “rampi rampi” tempolarıyla ince bel figürleri sergilemenin nasıl bir ÅŸey olduÄŸunu artık biliyoruz; Hürriyet gazetesi, basın dünyasındaki kıdemine ve “ağırlığına” yaraÅŸmayan bir tiz sevinç edasıyla geçtiÄŸimiz çarÅŸamba günü müjdeyi verdi: “Failatün failün dönemi bitiyor”. Haber manÅŸet haberi ama aslında hepsi bir paragraftan ibaret, üstelik mahreci de belirsiz; “Bakanlık” lise müfredatındaki edebiyat tarihi derslerini kaldıracakmış ve böylece edebiyat tarihi öğretiminde dünden bugüne deÄŸil, bugünden düne doÄŸru bir istikamet takib edilecekmiÅŸ. Gerisi editör ÅŸiÅŸirmesi ve bir yığın temenni; meselâ manÅŸet spotundaki ibare şöyle, “Önce Orhan Pamuk, Buket Uzuner vs. gibi yazarları öğrenecek gençler, sonra Tanzimat ve sonrası yazarları tanıyacak”. “Sonra Tanzimat ve sonrası yazarları..” ibaresindeki kakafoniyi kime maledelim; editöre mi, yoksa bir cümlelik haberi bomba gibi patlatan muhabire mi?
ManÅŸetin hemen altındaki 48 puntoluk cümledeki vurguya dikkat: “Milli EÄŸitim Bakanlığı, eÄŸitimde gerçeÄŸe dönüyor”. Bu cümlenin ortasındaki virgülün ne iÅŸe yaradığını Hürriyet’in editoryal kadrosu düşünedursun “eÄŸitimde gerçeÄŸe dönmek” ibaresindeki kirli yoruma dikkat kesilelim; hani haber metninde yorum yapılmayacaktı? GerçeÄŸin ne olduÄŸunu, ne zamandan beri Hürriyet gazetesi tesbit ve telkin etmeye baÅŸladı?
Haberin doÄŸru olup olmadığını bilmiyorum; doÄŸrusu Milli EÄŸitim Bakanı’nın böyle bir icraatta bulunması beni ÅŸaşırtmaz; eÄŸer doÄŸruysa isabetli olup olmadığını ayrıca tartışırız ama haberin sunuluÅŸ tarzı, bana göre tam bir editörlük skandalıdır. “Okuyucu anlamayabilir, televole üslubuna çekelim ki önemi farkedilsin” yaklaşımını alenen kınıyorum. “Failatün failün dönemi bitiyor” ibaresindeki tahkir, bütün edebiyat öğretimini Hababam Sınıfı seviyesinde gören ve aÅŸağılayan bir muhteva içinde. Okuyan da zanneder ki liselerdeki edebiyat dersleri neredeyse medrese ruhuyla yapılmaktadır. Yanlış. Derdimiz orada deÄŸil. Bizim bütün eÄŸitim sistemimiz, gençlerimize bırakınız edebiyat zevki ve derinliÄŸi kazandırmayı, anadil öğretmekten bile âciz. Biraz ufkunuz varsa bu meseleyi tartışabiliriz. Temelinden çatırdamış bir eÄŸitim sistemi üzerinde yapılması düşünülen minik bir makyaj ameliyesi bu; yapılsa ne olur, yapılmasa ne olur? Hiç!
Plağın arka yüzüne, yani Hürriyet’in aynı nüshasındaki spor sayfalarına geçiyoruz: Galatasaray Kulübü BaÅŸkanı Cansun demiÅŸ ki, “Fatih Altaylı’yı bir türlü susturamıyoruz Abiyane olacak ama, fazla traÅŸ cildi bozar”. Haberin alt baÅŸlığı aynen böyle. Evvela fiziki kusurlar: Ä°ki cümle arasında bulunması gereken nokta unutulmuÅŸ, “ama”dan sonra ilave edilen virgül ise cabası. Muhtevaya geçiyoruz: Ne demek “abiyane”? Sakın “âmiyâne” olmasın? Dikkatten kaçmıştır, sayfa editörü lisede çok “failatün” tekellüm ettiÄŸi için zihni karışmıştır diyelim ama o ne? Haber metninde, o garip kelime ısrarla tekrar ediliyor; “Abiyane olacak ama…” Ä°yi de, Türkçe’de “abiyane” diye bir kelime yok ki? Edebiyat tedrisi hakkında manÅŸetten ahkâm kesen bir gazetenin editörü, sözü dirhemle tartarak tasarrufa mecburdur; böyle “abiyane” falsolar yapmak yakışmıyor.
DoÄŸan Hızlan’ın mâlum haberin eteÄŸinde duyurulan “Artık gençler edebiyatı sevecek” saflığına ayrıca deÄŸineceÄŸim; tabii bu arada “Artık editörlerimiz Türkçe yanlışı yapmayacak” baÅŸlıklı bir yazı lûtfetmez ise…
İlgili olabilecek yazılar:
- Kaz yolma âdâbına dair Zaman Gazetesi’nin Ä°zmir bürosu muhabirlerinden Ali Rıza Karasu ve Mustafa...
- Kavurga ve harman ilişkisine dair Mars, dünyaya şu günler itibariyle 55 milyon km. uzaklıkta. Bir...
- Itilmislerin ve kakilmislarin hukukuna dair Televizyonda haber saati kabus kusagina donustu. “Iyi para kotu parayi...
- Karadeniz’e dair Åžimdi yine bazı zehir hafiye okuyucular, yazıyı bitirdikten sonra, “hımm,...
- Borsa’ya ve Fener’in durumuna dair Hemen her gazetenin üçte biri “n’olacak bu hükümetin hali?”, diÄŸer...
Ahmet Turan Alkan - 22 Aralık 2001
Kaynak: http://www.zaman.com.tr/2001/12/22/yazarlar/ahmetturanalkan.htm
Bu yazıyı yazdır
Eğer yazıyı beğendiyseniz ya da ekleyecekleriniz varsa, lütfen yorumunuzu yazın veya RSS aboneliği ile yeni yazılardan anında haberdar olun.
